LOKMAN HEKİM HAZRETLERİNİN HİKMET DOLU VASİYETİ

Ey Oğlum!

;Gökte, yerde veya bir kaya içinde gizlenip, hayırdan, şerden hardal tanesi kadar bir şey işlesen hesap günü karşına çıkarılır.

Namaz kıl, nefsin kemal bulsun, İnsanlara iyiliği tavsiye ve onları kötülükten men et ve bu hususta gelecek musîbetlere sabret. Bunlar Allahü Teâlâ’nın sevdiği ve vâcip olan işlerdir.

Kibredip insanlardan yüz çevirme. Yer yüzünde azametle yürüme; Allahü Teâlâ kibirle sallanıp yürüyenleri sevmez.

Yürürken acele ve hafiflik etme. Kibir edâsında ağırlık da etme. Mütevazı ve orta halli ol!

Yüksek sesle konuşma; seslerin en çirkini merkep sesidir.

Ey Oğul!

Dünya derin denizdir, çokları o denizde boğulmuştur. Gemin takvâ, yükün îman, hâlin tevekkül olsun, Umulur ki kurtulursun.

Oruç tut, şehvetini kırar. Lâkin, namazına engel olacak orucu tutma; zirâ Allah katında namaz oruçtan üstündür.

İnsanlara karşı övünmek, akılsızlarla inatlaşmak, meclislerde gösteriş yapmak için ilim öğrenme. Cahilliğe de râzı olma; kendini aldatıp ilmi terk etme.

Allah'ı zikreden insanlarla otur; âlim olsan da fayda görürsün; ehilsen sana öğretirler, ilmin artar. Allah’tan gâfil olanlarla oturma; âlimsen ilminden faydalanmazlar, câhilsen cahilliğin artar; Allah onlara cezâ verir, sen de zarar görürsün.

Seçilmiş kullara köle ol, kötülerle dost olma! Güvenilir kişi ol, zengin olursun.

Kalbin fâcir olduğu halde, insanlara Allah’tan korkar görünme.

Âlimlerle otur, onlarla münâkaşa etme, onlara lütufkâr sual sor.

Evlâdım! Yolculukta kılıcın, pabucun, sarığın, kilimin, senin ve yanındakilerin ihtiyâcını görecek kadar su kabın, iğnen, ipliğin, ve bizin yanında bulunsun.

Günâhkârlar hâriç, arkadaşlarına uy!

İnsanlara nasîhat ederken kendini unutma, Mum gibi olma; mum insanları aydınlatırken kendini yakar...

Küçük şeylere küçük nazarıyla bakma; yarın büyük olur.

Yalandan sakın; çünkü yalan, dîni bozar, insanların yanında mürüvvetini kırar, hayânı, değerini ve makamını kaybetmene sebep olur, sözün îtibar görmez, insanlar sana inanmaz. Öyle bir hayatta ise hayır olmaz.

Kötü huydan, gönül darlığından sakın, sabırsız olma, arkadaş bulamazsın.

İşini severek yap, acılara katlan. Bütün insanlara iyi davran; güler yüzlü, iyi huylu kimseler sevilir.

Hep üzüntülü olma, kalbini dertli kılma. İnsanların elinde olanlara tama etmekten sakın. Kazâya râzı ol. Allahü Teâlâ’nın verdiği rızka kanâat et.

Dünya zenginliğine kavuşmak istersen, insanların elinde olandan ümidini kes; çünkü, Peygamberlerin, sıddıkların eriştikleri dereceler hep insanların elinden bir şey beklemediklerindendir.

Dünya azdır, senin ömrün de azın azıdır. Onun da çoğu geçmiş, azdan azı kalmıştır.

Ey Oğul!

Ehil kişiye iyilik et, ehil olmayana iyilik edersen, dünyada üzülür, âhirette sevaptan mahrum kalırsın.

İkramın orta halli olsun, sakın israf etmeyesin!...

Mevakip Tefsiri